در مورد جهت داري علوم و نقش پيش زمينه هاي معرفتي در ارائه نظريات علمي، شما با كدام نظر موافقيد؟
 موثر در مقام گردآوري اطلاعات
 موثر در مقام گردآوري و داوري
 بدون تأثير

 
  رمانتيسم Romanticism       ديالكتيك استعلايي Dialectic Transcendental       نظريه تصويري THE PICTUER THEORY OF MEANING       جوهر substance       پست مدرنيسم       اسطوره Mythos       بافت گرايي contextualism       اروس Eros       حس دروني inner sense       پيش داوري Prejudice       پساساختارگرايي Post-structuralism       ساختارگرايي structuralism       آيت الله قاضي طباطبايي       آيت الله هاشمي رفسنجاني       ويليام اوكام William occam       شهيد آيت الله صدوقي       حزب استقلال       شهيد مصطفي خميني       انسان كامل Prefect Man       نوآگوستيني Augustinianism       سُدره (Sudrah (Sacred shirt       گناه مرگ ارزان gonah i marg arzan       هئورتات haurvatat       هميستكان hamestakan       كيومرث Kayūmart, Gayūmat, Gayōmart    
 
 
عنوان  :  اسطوره شناسي Mythologie
نویسنده :  اعظم بابایی
كلمات كليدي  :  اسطوره، اسطوره شناسي، ميتولوژي، تاريخ اديان، ادبيات فارسي
برای تعریف اسطوره­شناسی باید ابتدا معنای اسطوره را دانست. اسطوره«myth» داستانی است که در اعصار قدیم برای بشر باستانی معنایی حقیقی داشته است ولی امروزه در معنای لفظی و اولیه‌ی خود حقیقت محسوب نمی‌شود. به عبارت دیگر اسطوره زمانی«history» یعنی تاریخ بوده است (معمولا تاریخ مقدس) اما امروزه به صورت «Story» یعنی داستان فهمیده می‌شود.[1]
«اسطوره‌شناسی» یا "Mythologie" دانشی است که به بررسی روابط میان اسطوره‌ها و جایگاه آنها در دنیای معاصر می­پردازد. علاوه‌براین به مجموعه‌ی اساطیر یک ملت، نیز اسطوره­شناسی می­گویند. بنابراین اسطوره‌شناسی هم بر مطالعه­ي اسطوره، هم بر مجموعه اساطیر متعلق به یک سنت مذهبی خاص دلالت دارد.[2]
اسطوره­شناسان امروزه در پی آنند که بتوانند پوسته­ي افسانه­ها را که گاه سخت ستبر است، فروشکافند و به مغز معنا در آن راه جویند. هدف تلاشگران در اسطوره­شناسی نو آن است که نمادها و نشانه‌های رازگونه که زبان اسطوره را می­سازد، بکاوند و پاره­ها و اندیشه­های نهفته در آنها را بیرون کشیده، بررسی کنند. بدین‌سان، این علم در کنار دو دانش دیرینه­­ی باستان­شناسی و
زبان­شناسی تاریخی، دانشی است که به یاری آن می­توان پاره‌هایی از فرهنگ ناشناخته و گمشده‌ی آدمی را در روزگاران گذشته بازیافت. دانش اسطوره­شناسی، بدین­سان در دیرینه‌شناسیِ فرهنگی سودمند و کارا می­تواند باشد و حتی بیش از آن در دانش‌های دیگر، می­تواند کاربرد داشته باشد، زیرا باورها و اندیشه­های کهن در اسطوره هنوز به گونه­ای زنده­اند و در بافت اندیشه و ساختار روانی ما، کارآیی و کارسازی دارند. ما با بررسی و کاوش در اسطوره­ها، گذشته از روشن ساختن بخش­های تاریک تاریخ، می­توانیم به بخش­های تاریک از نهاد و روان خود دست یابیم.[3]
بنابراین دانش اسطوره­شناسی، ماهیتا با علوم دیگری مثل زبان­شناسی، تاریخ ادیان، جامعه­شناسی، باستان­شناسی و... ارتباط پیدا می‌کند و دانشمندان همین علوم به رشد و تکامل این علم (اسطوره­شناسی) کمک می­کنند. چرا که از یک طرف اینان برای بررسی­های خود به شناخت اسطوره‌های ملت نیازمندند و از سوی دیگر، برای شناخت و تحلیل اسطوره باید از نگاه‌های مختلف به آن نگریست؛ پس لازم است که یک بررسی نظام‌مند و تحلیل ساختاری جامعه­شناختی، زبان­شناختی، انسان­شناختی و تاریخی و دینی از آن به عمل آید.
 
تاریخچه­ي اسطوره­شناسی
 نخستین کسانی که به اسطوره­شناسی توجه کردند، فیلسوفان سده­های سوم و دوم بیش از میلاد مسیح بودند. رشد فلسفه در یونان باستان باعث رشد تفسیرهای تمثیلی از اسطوره گشت؛ از جمله، مفاهیم ژرف‌تر و پنهان در متون اساطیری باز شناخته شد. در این دوره پژوهندگان بیشتر پیرو مکتب «اوهمر»(320 تا 260 ق.م) بودند. این نویسنده­ي یونانی باور داشت که ایزدان همان بزرگ مردانی متعال و معزز بودند که نعمت­های بسیار برای ابنای بشر آوردند. اوهمر پایگاهی زمینی برای زئوس و ایزدان قائل بود. می­توان گفت او برای اساطیر خاستگاهی تاریخی می‌جست. در قرون وسطی دیدگاه نوینی در اسطوره­شناسی پدید نیامد. حتی در دوره­ي نوزایی(رنسانس) نیز تفسیر اسطوره­ای، تمثیل­گونه و هنوز در پرتو مکتب اوهمر بود.[4]
بررسی و شناخت دقیق اسطوره در غرب از سده‌ی هجدهم میلادی آغاز گردید. بیشتر مطالعات در آن دوره، درباره­ی اساطیر کلاسیک یونان و روم بود. به همین سبب پژوهندگان سده­ی 18، روش­های تفسیری ویژه­ای داشتند. در آغاز سده­ي 19 یعنی از 1800میلادی، رمانتیک‌ها شیفته‌ی زبان و فرهنگ هند و اروپایی شدند و در زمینه­ي تاریخ، فلسفه و اساطیر به مطالعه و تطبیق پرداختند. «فریدریش کروزر» در سده­ي نوزده اسطوره­شناسی را به­عنوان یک علم مستقل مطرح نمود و هم او بود که مکتب نمادی یا رمزی را بنیان نهاد و از اسطوره تعابیر نمادین کرد.[5]
«زیگموند فروید» (1856-1939 م) و شاگردش «کارل گوستاو یونگ»(1874-1961م) از دیدگاه روان‌شناسی به اساطیر نگریستند. مردم­شناسان، اساطیر را برای شناخت بهتر تمدن­ها و جوامع و آداب و رسوم آنها بررسی می‌کنند. نویسندگان تاریخ ادیان، اساطیر را برای شناخت عقاید و نظام­های فکری جوامع پیشین تجزیه و تحلیل می­کنند.[6]
دانش اساطیر با دین و مذهب نیز پیوند می‌خورد، ولی پیداست که این امری ثانوی و تا حدودی خارجی نسبت به گوهر اسطوره­شناسی است. در واقع آنچه جوهر و یا ذات اسطوره محسوب می­شود این است که اسطوره آفریده­ي تخیل است و در التقای سه جریان قرار دارد: تبیین پدیده‌های طبیعت، قصه‌های سرگرم­کننده و افسانه‌های پهلوانی و در نتیجه زاده­ي طبع شاعران و مورخان است.[7]
به­طورکلی این دانش - با نگاه نوِ آن - دانشی نوپا و جدید است که در غرب توجه بسیاری از محققان را جلب کرده است و در ایران این دانش بسیار نوپا است و بعضا در این زمینه تألیفاتی وجود دارد. اغلب مترجمان به ترجمه­ي نتایج مطالعات غربیان در این زمینه می‌پردازند؛ از جمله «جلال ستاری» که آثاری از نویسندگان غربی را تحت عنوان جهان اسطوره­شناسی، دانش اساطیر و... ترجمه کرده است.


[1] - شمیسا، سیروس؛ بیان، تهران، فردوسی، 1378، چاپ دوم، ص 241.
[2] - واحد دوست، مهوش؛ رویکردهای علمی به اسطوره­شناسی، تهران، سروش، 1381، چاپ اول، ص 26.
[3] - همان، همان صفحه.
[4] -اسماعیل­پو، ابوالقاسم؛ اسطوره بیان نمادین، تهران، سروش، 1377، چاپ اول، ص.43
[5] - همان، ص42
[6] - انوشه، حسن؛ دانشنامه­ي زبان فارسی، تهران، سازمان چاپ و انتشارات، 1376، ص 91
[7] - باستید، روژه؛ دانش اساطیر، ترجمه­ي جلال ستاری، تهران، توس، 1375، چاپ اول، ص 21

 

 


2/5 - (8)
 
 
 
1393/09/05
 
 فروشگاه كتب پژوهشكده
 سايت احكام
 سايت مهندسي فرهنگي
 سايت پژوهش هاي معنوي
 سايت پژوهه تبليغ
 كنگره بين المللي علوم انساني اسلامي
 دانشگاه علامه طباطبايي
 پايگاه اطلاع رساني پژوهشكده
 دانشگاه شيخ بهايي
 دانشگاه اصفهان
 دانشگاه تربيت مدرس
 دانشكده علوم حديث
 دانشگاه تبريز
 دانشگاه باقرالعلوم(ع)
 دانشگاه گلستان
 دانشگاه تربيت معلم سبزوار
 سايت واعظون
 زندگينامه مراجع,انديشمندان و علماي شيعه
 
کتابخانه هادی
 
 فرهنگ نامه تاريخ زندگاني پيامبر اعظم (صلي الله عليه و آله و سلم)
بسم الله الرحمن الرحيم فرهنگ‎نامه‎ي تاريخ زندگاني پيامبر اعظم(ص) منشر شد در راستاي ...
 
 
 
 
Email:pajoohe_b@yahoo.com صفحه اصلی |  اخبار |  مصاحبه |  پند و اندرز |  نامه های اخلاقی |  مقالات پژوهشکده |  مقالات نشریات |  پژوهشها |  دوره های آموزشی |  فرهنگ علوم اسلامی و انسانی |  پرسش و پاسخ |  چند رسانه ای |  برای دریافت پنل پیامک رایگان کلیک کنید