در مورد جهت داري علوم و نقش پيش زمينه هاي معرفتي در ارائه نظريات علمي، شما با كدام نظر موافقيد؟
 موثر در مقام گردآوري اطلاعات
 موثر در مقام گردآوري و داوري
 بدون تأثير

 
  رمانتيسم Romanticism       ديالكتيك استعلايي Dialectic Transcendental       نظريه تصويري THE PICTUER THEORY OF MEANING       جوهر substance       پست مدرنيسم       اسطوره Mythos       بافت گرايي contextualism       اروس Eros       حس دروني inner sense       پيش داوري Prejudice       پساساختارگرايي Post-structuralism       ساختارگرايي structuralism       آيت الله قاضي طباطبايي       آيت الله هاشمي رفسنجاني       ويليام اوكام William occam       شهيد آيت الله صدوقي       حزب استقلال       شهيد مصطفي خميني       انسان كامل Prefect Man       نوآگوستيني Augustinianism       سُدره (Sudrah (Sacred shirt       گناه مرگ ارزان gonah i marg arzan       هئورتات haurvatat       هميستكان hamestakan       كيومرث Kayūmart, Gayūmat, Gayōmart    
 
 
عنوان  :  غده لوزالمعده Pancreas gland
نویسنده :  كوثر يوسفي
كلمات كليدي  :  غدد درون ريز، غدد برون ريز، جزاير لانگرهانس، گلوكاگون، انسولين، سوماتوستاتين، گلوكونئوژنز، ديابت شيرين، روان شناسي فيزيولوژيك
لوزالمعده یا پانکراس(Pancreas) عضوی صورتی – خاکستری رنگ است که در پشت معده قرار گرفته و وزنی معادل 80 گرم دارد. قسمتی که نزدیک طحال است باریکتر و قسمت نزدیک به دوازدهه(Duodenum) قطورتر است.[1] 
لوزالمعده غده‌ای درون‌ریز و برون‌ریز است، ترشحات درون‌ریز شامل تعدادی هورمون است که مشهورترین آن‌ها انسولین می‌باشد. این هورمون‌ها از جزایر لانگرهانس ترشح می‌شوند. در هر جزیره لانگرهانس سه نوع سلول آلفا، بتا و دلتا وجود دارد که به ترتیب، هورمون‌های گلوکاگون(Glucagon)،انسولین(Insulin) و سوماتوستاتین(Somatostatin) را ساخته و به خون می‌ریزند. سوماتوستاتین، ترشح سایر هورمون‌ها از جمله هورمون‌های رشد، گلوکاگون و انسولین را کاهش می‌دهد. این غده در هیپوتالاموس و برخی بافت‌های بدن نیز ترشح می‌شود، انسولین و گلوکاگون در تنظیم قند خون نقش دارند.[2]
اکثر سلول‌های جزایر لانگرهانس از نوع بتا هستند که انسولین را ترشح می‌کنند.
 
انسولین یک هورمون پروتئینی است که وظایف اصلی آن عبارتند از:  
1.    جلوگیری از تجزیه گلیکوژن به گلوکز.
2.    تسهیل ورود گلوکز به سلول‌های بدن و ساخته شدن گلیکوژن.
3.    افزایش مصرف قند.
4.    تبدیل گلوکز اضافی کبد به اسیدهای چرب.
5.    مهار گلوکونئوژنز(چرخه ساخت گلوکز) در کبد.                 
6.    تبدیل اسیدهای چرب به تری‌گلسیرید و ذخیره کردن آن‌ها در بافت چربی.
7.    جلوگیری از تجزیه تری‌گلسیریدها.
8.    کمک به انتقال فعال اسیدآمینه به درون سلول.
9.    کمک به ساخته شدن یا سنتز پروتئین‌ها و جلوگیری از تجزیه آن‌ها.
 
پس از جذب غذا در روده، گلوکز خون بالا رفته و انسولین مترشحه در خون، به گلوکز متصل شده و آن را در بافت‌ها ذخیره می‌کند. قسمتی از گلوکز جذب شده در بافت کبد، به گلیکوژن تبدیل شده و در فاصله بین غذاها که ترشح انسولین کاهش می‌یابد، گلیکوژن به وسیله آنزیم‌ها تجزیه شده و پس از تبدیل شدن به گلوکز وارد خون می‌گردد. نکته قابل توجه این است که انسولین در ورود گلوکز به نورون‌های مغز اثر چندانی ندارد، چرا که این سلول‌ها به طور طبیعی نسبت به گلوکز نفوذ پذیرند. تنها یک قسمت در مغز وجود دارد که نورون‌های آن برای ورود گلوکز، نیاز به انسولین دارد و آن مرکز سیری در هیپوتالاموس می‌باشد.[3]
 
گلوکاگون عکس انسولین عمل می‌کند
1.    تجزیه گلیکوژن به گلوکز را در کبد افزایش می‌دهد.
2.    گلوکونئوژنز را تسهیل می‌کند.
3.    پروتئین‌های بافت‌ها را تجزیه کرده و اسیدهای آمینه را به کبد وارد می‌کند.
4.    مصرف اسیدهای چرب برای تولید انرژی را افزایش می‌دهد.
5.    ترشح صفرا را افزایش می‌دهد.
6.    ترشح اسید معده را کاهش می‌دهد.
7.    قدرت قلب را افزایش می‌دهد.
 
تنظیم ترشح انسولین
افزایش ترشح انسولین وابسته به عواملی مانند: افزایش قند خون، اسیدهای آمینه، هورمون‌های رشد، گلوکاگون، استروژن، پروژسترون و هورمون‌های لوله گوارش می‌باشد.
عواملی هم که باعث کاهش ترشح انسولین می‌شوند از این قبیل‌اند: کاهش قند خون، گرسنگی، فعالیت عضلانی، عوامل استرس‌زا و ترشح هورمون سوماتوستاتین.
 
تنظیم ترشح گلوکاگون
ترشح گلوکاگون تحت تاثیر کاهش قند خون، افزایش غلظت اسیدآمینه در خون، گرسنگی، ورزش و عوامل استرس‌زا افزایش می‌یابد. سوماتوستاتین و افزایش قند و چربی خون در ترشح گلوکاگون اثر مهارکننده دارند.[4]
 
دیابت شیرین Diabetes mellitus
دیابت شیرین، یک اختلال متابولیسم در کربوهیدرات، چربی و پروتئین است که توسط یا فقدان ترشح انسولین با کاهش حساسیت بافت‌ها به انسولین به وجود می‌آید.   
 
دیابت قندی دو نوع دارد:
1.    دیابت تیپ 1 که وابسته به انسولین است.
2.    دیابت تیپ 2 که غیر وابسته به انسولین است.[5]
در بیماری قند که ممکن است ارثی یا اکتسابی باشد، سلول‌های بدن دیگر نمی‌توانند گلوکز مورد نیاز خود را از خون دریافت کنند، در نتیجه مقدار گلوکز در خون بالا رفته و بخشی از آن از طریق ادرار دفع می‌شود.
سلول‌های بدن برای به دست آوردن انرژی، از ذخایر چربی خود استفاده می‌کنند در نتیجه مقدار اسیدهای چرب در خون بالا می‌رود. بالا بودن مستمر اسیدهای چرب در خون منجر به سفت ‌و سخت شدن سرخرگ‌ها می‌شود(آرتریواسکلروز). در ضمن مصرف زیاد چربی‌ها باعث اسیدی شدن محیط داخلی بدن یا اسیدوز می‌شود که بسیار خطرناک است.
فرد مبتلا به دیابت با وجود اشتهای زیاد، لاغر و فرسوده می‌شود. دفع قند و ماحصل سوختن چربی‌ها در کلیه‌ها باعث افزایش دفع آب شده که نتیجه آن، افزایش حجم ادرار و تشنگی مفرط و پرنوشی می‌شود.
در بعضی از حالت‌های دیابت، انسولین به میزان کافی ساخته شده و آزاد می‌شود، ولی سلول‌های هدف، حساسیت خود را نسبت به آن از دست داده و نمی‌توانند انسولین را مصرف کنند.[6]
 
 
 
 


 1. امامی میبدی، محمدعلی؛ آناتومی، تهران، نشر سماط، 1382، چاپ ششم، ص 221
2. حائری روحانی، سیدعلی؛ فیزیولوژی اعصاب و غدد درون‌ریز، تهران، نشر سمت، 1382، چاپ پنجم، ص 151             
3. همان، ص 151
4. همان، ص 152
5. گایتون، آرتور؛ فیزیولوژی پزشکی، ترجمه شادان، تهران، نشر چهر، 2000، چاپ اول، ج 2، ص 1455
6. همان، ص 152و 153

 


3.9/5 - (31)
 
 
 
1393/07/08
 
 كنگره بين المللي علوم انساني اسلامي
 دانشگاه علامه طباطبايي
 پايگاه اطلاع رساني پژوهشكده
 دانشگاه شيخ بهايي
 دانشگاه اصفهان
 دانشگاه تربيت مدرس
 دانشكده علوم حديث
 دانشگاه تبريز
 دانشگاه باقرالعلوم(ع)
 دانشگاه گلستان
 دانشگاه تربيت معلم سبزوار
 سايت واعظون
 پايگاه فرهيختگان تمدن شيعي
 
کتابخانه هادی
 
 فرهنگ نامه تاريخ زندگاني پيامبر اعظم (صلي الله عليه و آله و سلم)
بسم الله الرحمن الرحيم فرهنگ‎نامه‎ي تاريخ زندگاني پيامبر اعظم(ص) منشر شد در راستاي ...
 
 
 
 
Email:pajoohe_b@yahoo.com صفحه اصلی |  اخبار |  مصاحبه |  پند و اندرز |  نامه های اخلاقی |  مقالات پژوهشکده |  مقالات نشریات |  پژوهشها |  دوره های آموزشی |  فرهنگ علوم اسلامی و انسانی |  پرسش و پاسخ |  چند رسانه ای |  Powered By vwideas